Kafe Açmak İçin Gerekli Belgeler (2026 Listesi)

Kafe açmak için gerekli belgeler beş tanedir: vergi kaydı, esnaf veya ticaret sicili kaydı, belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı, il ya da ilçe tarım müdürlüğünden gıda işletmesi kayıt belgesi ve kafede çalışan herkes için hijyen eğitimi belgesi. Personel çalıştıracaksanız SGK bildirgeleri, alkol veya nargile sunacaksanız Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan ayrı bir belge de gerekir.

Bu rehberde her belgeyi alınma sırasıyla, nereden alındığıyla ve dayandığı mevzuat maddesiyle sıraladık. Rakip rehberlerin çoğunda hâlâ duran üç yanlışı da düzelttik: her kafede ustalık belgesinin şart olduğu, her kafenin polis izni gerektirdiği ve 2026'da kafelerin büyükşehirlerde basit usulle açılabileceği. Bilgiler 2 Kasım 2026 itibarıyla günceldir.

Kafe Açmak İçin Gerekli Belgeler Listesi

Belge	Nereden alınır?	Ne zaman?	Kimin için?
Vergi kaydı (işe başlama)	Vergi dairesi	İşe başladıktan en geç 10 gün içinde	Her kafe
Esnaf sicili veya ticaret sicili	Esnaf ve sanatkârlar sicili / ticaret sicili	Esnafta 30 gün içinde	Her kafe
İşyeri açma ve çalışma ruhsatı	Belediye	Açılıştan önce	Her kafe
Gıda işletmesi kayıt belgesi	İl veya ilçe Tarım ve Orman Müdürlüğü	Faaliyete başlamadan	Her kafe
Hijyen eğitimi belgesi	Halk Eğitim Merkezleri	Çalışmaya başlamadan	Gıdayla çalışan herkes, işletmeci dahil
SGK işyeri ve işe giriş bildirgeleri	SGK	İlk çalışan başlamadan	Personel varsa
Açık alkollü içki satış belgesi	Tarım ve Orman Bakanlığı	Ruhsattan sonra 1 ay içinde	Alkol satılacaksa
Nargile sunum uygunluk belgesi	Tarım ve Orman Bakanlığı	Ruhsattan sonra 1 ay içinde	Nargile sunulacaksa
Müzik lisansları ve müzik yayın izni	Meslek birlikleri / Çevre il müdürlüğü	Müzik yayınından önce	Müzik çalınacaksa

Dükkânı Kiralamadan Önce Neyi Kontrol Etmelisiniz?

En pahalı hata, kafe olarak ruhsat alınamayacak bir dükkânın kira sözleşmesini imzalamak. Sözleşmeden önce üç şeye bakın.

Tapuda "mesken" mi yazıyor?

Dükkân tapuda mesken olarak kayıtlıysa, yani bir daire ya da daireden dönüştürülmüş bir zemin katsa, kafe için kat malikleri kurulunun oy birliğiyle verdiği karar gerekir (Kat Mülkiyeti Kanunu md. 24, Ruhsat Yönetmeliği md. 5/b). Tapuda "dükkân" ya da "işyeri" yazıyorsa bu engel yok.

İmar ve yapı kullanma izni

Yönetmelik iskânı yalnızca sinema, otel, fırın gibi özel yapı gerektiren işler için açıkça arıyor; kafe bu listede değil. Ama iskânsız binaya elektrik ve su bağlanamıyor (İmar Kanunu md. 31), birçok belediye de pratikte yapı kullanma izin belgesini soruyor.

İmar barışıyla yapı kayıt belgesi almış binalar ise iskânsız ruhsatlanabiliyor (Ruhsat Yönetmeliği geçici md. 7).

Alkol düşünüyorsanız 100 metre kuralı

Alkol satılacak kafe, belediye meclisinin belirlediği içkili yer bölgesinde olmalı. Okul, dershane, öğrenci yurdu ve ibadethanelere kapıdan kapıya en az 100 metre uzakta bulunmalı (4250 sayılı Kanun md. 9). Bu mesafeyi ölçmeden imzalanan sözleşme, alkol satışını baştan imkânsız kılabilir.

Vergi Kaydı: 2026'da Kafe Basit Usulle Açılabilir mi?

İşe başladığınızı en geç 10 gün içinde vergi dairesine bildirmeniz gerekir (Vergi Usul Kanunu md. 153 ve 168). Şirket kuruyorsanız bu bildirimi ticaret sicili sizin adınıza vergi dairesine iletir.

İşletme sahibinin Bağ-Kur kaydı da vergi kaydıyla kendiliğinden başlar; ayrıca başvurmanız gerekmez (5510 sayılı Kanun md. 8).

2026'daki büyük değişiklik: 10380 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'yla (Resmî Gazete, 9 Eylül 2025), 1 Ocak 2026'dan itibaren büyükşehir belediyesi olan illerde lokanta ve benzeri işletmeler ile emtia alım satımı yapanlar gerçek usulde vergilendiriliyor. Tek istisna, nüfusu 30.000'i geçmeyen ilçeler. Yani İstanbul, Ankara veya İzmir'in merkez ilçelerinde açılan bir kafe 2026'da basit usulden yararlanamıyor.

Büyükşehir dışında ya da küçük bir ilçede basit usul hâlâ mümkün olabilir, ama kira ve satış hadlerini aşmamanız gerekir. Hangi usule tabi olacağınızı işe başlamadan muhasebecinizle netleştirin; yazar kasa ve defter yükümlülükleri buna göre değişiyor.

Esnaf muaflığı ise sabit bir işyerinde çalışan kafeye hiçbir durumda uygulanmaz.

Esnaf Odası mı, Ticaret Odası mı?

Hangi odaya kaydolacağınızı vergilendirme şekliniz belirler. Basit usul veya işletme hesabına göre defter tutan ve esnaf meslek kollarında çalışanlar esnaf ve sanatkâr sayılır; işe başladıktan sonra 30 gün içinde esnaf siciline kaydolmaları gerekir (5362 sayılı Kanun md. 3 ve 68).

Oda kaydı da sicil kaydıyla birlikte yürür.

Limited veya anonim şirket kuruyorsanız tacir sayılırsınız; ticaret siciline tescil olur ve bölgenizdeki ticaret odasına kaydolursunuz (Türk Ticaret Kanunu md. 16).

Kafe Ruhsatı Nasıl Alınır?

Kafe ruhsatının resmî adı işyeri açma ve çalışma ruhsatı ve belediyeden alınıyor. Alkol ve nargile sunmayan bir kafe, Ruhsat Yönetmeliği'ne göre sıhhi müessese sayılıyor; bu, işin en kolay versiyonu.

Sıhhi müesseselerde ruhsat beyan esasına göre veriliyor: form eksiksizse ruhsat aynı gün düzenleniyor (md. 12). Belediye işyerini bir ay içinde denetliyor ve eksik bulursa düzeltmeniz için bir defaya mahsus 15 gün veriyor (md. 13).

Başvuru formunda şunlar soruluyor:

• T.C. kimlik numaranız, vergi dairesi ve vergi numaranız
• Kira sözleşmesi ya da tapu bilgisi
• İşyerinin metrekaresi ve çalışan sayısı
• Esnaf veya ticaret sicil numaranız
• Varsa ustalık belgesi numarası
• Gerekiyorsa kat malikleri kararı ve itfaiye raporu

Belediyenin isteyemeyeceği belgeler de yönetmelikte yazıyor. Vergi levhası sureti, nüfus cüzdanı sureti, ikametgâh ve kimlik bilgisine ilişkin başka belge talep edilemiyor; belediye bu bilgileri kendisi sorguluyor (Ek md. 1).

Kafenin fiziksel olarak da asgari şartları karşılaması gerekiyor. Yönetmeliğe göre kafeterya biri yemek hazırlama, diğeri bulaşık için en az iki bölümden oluşmalı ve havalandırma en azından aspiratörle sağlanmalı (EK-1, D/d).

Devren kafe alıyorsanız: ruhsat işletmeciye düzenleniyor. Faaliyet konusu, alan ve adres değişmiyorsa devralanın başvurusuyla mevcut dosya üzerinden yeni işletmeci adına ruhsat tekrar düzenleniyor (md. 8). Önceki işletmeciden kalan bir aykırılık varsa giderilmeden yeni ruhsat verilmiyor.

Cafe Ruhsatı Kaç Para?

Ruhsatın kendisi için ödenen işyeri açma izni harcı, Belediye Gelirleri Kanunu'na göre metrekare ve belediyenin grubuna göre belirleniyor (2464 sayılı Kanun md. 81 ve 84). 45-50 metrekarelik bir kafe için bu harç küçük bir tutar.

Asıl değişken, belediyenin kendi ücret tarifesindeki hizmet bedelleri ve gerekiyorsa itfaiye raporu ücreti. Bunlar belediyeden belediyeye değişiyor; kesin tutarı başvuru yapacağınız belediyenin ücret tarifesinden öğrenin.

Tabelanız yarım metrekareden büyükse ya da ışıklıysa ayrıca ilan ve reklam vergisi ödersiniz (2464 md. 14-15).

Ruhsat dışındaki resmî kalemlerden biri de gıda işletmesi kaydı: Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2026 döner sermaye fiyat listesinde 1-10 çalışanlı bir toplu tüketim yerinin kaydı 1.280 TL. Bir kafeyi açmanın toplam bütçesini kafe açma maliyeti rehberimizde kalem kalem hesapladık.

Gıda İşletmesi Kayıt Belgesi Nasıl Alınır?

Yiyecek ve içecek sunan her kafe gıda işletmesidir ve faaliyete başlamadan önce kayıt olmak zorundadır (5996 sayılı Kanun md. 30). Kafeler onay gerektiren işletmeler listesinde değil, yalnızca kayıt kapsamında.

Başvuru il veya ilçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'ne yapılıyor. Toplu tüketim yerleri için istenen tek belge, yönetmeliğin Ek-4'ündeki başvuru formu ve beyanname. Müdürlük başvuruyu 15 iş günü içinde inceleyip kayıt belgesini düzenliyor (Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik md. 6).

İşletme adı, işletmeci, adres veya faaliyet konusu değişirse belge geçersiz oluyor; üç ay içinde yeniden başvurmanız gerekiyor. Kayıtsız faaliyet 5996 sayılı Kanun'a göre idari para cezası gerektiriyor.

Hijyen Eğitimi Belgesi Kimler İçin Zorunlu?

Hijyen Eğitimi Yönetmeliği'ne göre gıdayla çalışılan işyerlerinde hijyen eğitimi belgesi olmayan kimse çalışamıyor. İşletmeci de kafede çalışıyorsa belgeyi almak zorunda (md. 5).

Eğitimi Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Halk Eğitim Merkezleri veriyor; süresi en az sekiz saat. Belge, kişi aynı alanda çalıştığı sürece geçerli sayılıyor.

Belge ruhsat başvurusunda istenmiyor, ama denetimde her çalışan için ayrı ayrı soruluyor ve eksik her çalışan için ceza uygulanıyor.

Kafe Açmak İçin Ustalık Belgesi Şart mı?

Çoğu kafe için hayır. Ruhsat Yönetmeliği'nin ek 2. maddesi ustalık belgesini yalnızca 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamındaki meslek dallarında arıyor ve "belgelerin kapsamına girmeyen faaliyet konuları için bu belgeler aranmaz" diyor. Resmî Gazete'de yayımlanan son meslek dalı listesinde (31 Ocak 2022) "kafe" ya da "kafeterya" diye bir dal yok.

Kapsamdaki bir iş yapıyor olsanız bile belgenin işletmecide olması şart değil. En az bir çalışanınızda ustalık belgesi, ilgili alanda ön lisans veya lisans diploması ya da meslek lisesi diploması bulunması yeterli.

Esnaf sicili ve oda da 2015'ten beri kayıt sırasında ustalık belgesi isteyemiyor (5362 md. 68).

Dikkat edilmesi gereken tek durum, menünüzün ağırlıklı olarak yemek olması. Belediye işletmeyi kafeterya yerine lokanta olarak sınıflandırırsa, yönetmelik lokantalar için usta aşçı çalıştırma şartı getiriyor. Ana yemek ağırlıklı bir menü planlıyorsanız bunu başvurudan önce belediyeye sorun.

Personel Alacaksanız SGK'ya Ne Bildirilir?

İlk çalışanınız işe başladığı gün en geç SGK'ya işyeri bildirgesi vermeniz gerekiyor (5510 sayılı Kanun md. 11). Her çalışan için işe giriş bildirgesi ise çalışan işe başlamadan önce verilmeli (md. 8).

Yeni açılan işyerlerine ilk çalışanlar için bir aylık süre tanınıyor.

Kendi Bağ-Kur kaydınız için ayrıca bir şey yapmanız gerekmiyor; vergi dairesi veya esnaf sicili bildirimi 15 gün içinde SGK'ya iletiyor.

Konsepte Göre Ek İzinler: Alkol, Nargile, Müzik ve Tabela

Alkol

Alkol satan kafe artık sıhhi müessese değil; "içkili yer olarak faaliyet gösteren kafeterya/kafe" olarak umuma açık istirahat ve eğlence yeri sayılıyor (Ruhsat Yönetmeliği EK-3, Aralık 2025'te değişti). Ruhsat için kolluk görüşü alınıyor, itfaiye raporu gerekiyor ve ruhsat kesinleşmemiş olarak veriliyor.

Bir ay içinde Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan alınan açık alkollü içki satış belgesini belediyeye sunmazsanız ruhsat iptal ediliyor. Belge her yıl ocak-mart arasında yenileniyor. Pastanelerde ise alkol satışı hiç yapılamıyor.

Nargile

4207 sayılı Kanun kafelerin kapalı alanlarında tütün kullanımını yasaklıyor; tütünsüz nargile de tütün ürünü sayılıyor. Nargile sunacaksanız Bakanlık'tan nargilelik tütün mamulü sunum uygunluk belgesi gerekiyor ve sunum yalnızca açık alanda yapılabiliyor.

Nargile sunan kafe de umuma açık yer sayılıyor; kolluk görüşü, kesinleşmemiş ruhsat ve bir ay içinde belge ibrazı burada da geçerli (Ruhsat Yönetmeliği md. 32). 18 yaşından küçüklere nargile sunulamıyor.

Müzik

Kafede müzik çalmak iki ayrı izin demek. Birincisi telif: Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 41'e göre eser sahiplerinin ve bağlantılı hak sahiplerinin meslek birlikleriyle sözleşme yapmanız gerekiyor; tek bir birliğe ödeme yetmiyor.

İkincisi gürültü: Ruhsat Yönetmeliği md. 38'e göre müzik yayını yapan işyerleri, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'nden müzik yayın izni almak zorunda. Hafif fon müziği için bu iznin aranıp aranmadığını il müdürlüğüne sorun.

Tabela

Ulusal bir tabela izni yok; ölçü ve yerleşim kurallarını belediyeniz belirliyor. Işıksız ve yarım metrekareye kadar olan, yalnızca işletme adını ve işini gösteren tabela ilan ve reklam vergisinden muaf.

Açılış Günü Kapıda ve Masada Ne Olmalı?

Belgeleriniz tamam olsa da kapıyı açtığınız gün üç şey denetimde ilk bakılan yer olur.

Fiyat listesi

Fiyat Etiketi Yönetmeliği her giriş kapısına basılı bir fiyat listesi, her masaya da bir liste koymanızı istiyor. Masadaki liste QR kodla gösterilebiliyor ama misafir isterse basılı liste vermelisiniz; kapıdaki liste ise her zaman basılı olmalı.

Listede menüdeki tüm ürünler KDV dahil fiyatlarıyla ve fiyatın yürürlüğe girdiği tarihle yer almalı. 30 Ocak 2026'dan beri servis, masa veya kuver ücreti adı altında ek ücret alınamıyor, menüde yazsa bile. Kuralların tamamını ve 2026 cezalarını Fiyat Etiketi Yönetmeliği rehberimizde anlattık.

İçindekiler ve alerjen bilgisi

Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'nün 17 Haziran 2026 tarihli yazısına göre, zincir olmayan kafeler dahil tüm toplu tüketim yerleri menüdeki ürünlerin içindekiler ve alerjen bilgisini 31 Aralık 2026'ya kadar sunmak zorunda. Enerji, yani kalori bildirimi için son tarih 31 Aralık 2027. Hangi bilgilerin hangi formatta istendiğini Şeffaf Menü sayfamızda topladık.

Telefondaki ekran bizim örnek kafe menümüz. Web Gerek'in QR menüsünde her ürüne içindekiler, alerjen ve kalori alanı ekleyebiliyor, alerjen alanlarını ücretsiz planda da kullanabiliyorsunuz. Fiyat değiştiğinde menünün altındaki fiyat güncelleme tarihi kendiliğinden yenileniyor; kafelere özel ayrıntılar kafe QR menü sayfasında.

Yazar kasa

Büyükşehirde gerçek usulde vergilendirilen bir kafe, tüketiciye satış yaptığı için yeni nesil ödeme kaydedici cihaz kullanmak zorunda (3100 sayılı Kanun md. 1). e-Adisyon ise 2026 itibarıyla genel bir zorunluluk değil; yalnızca Gelir İdaresi'nin en az üç ay önceden yazıyla bildirdiği işletmeler için geçerli.

Butik Kafe Açmak İçin Gerekli Belgeler Farklı mı?

Hayır. "Butik kafe" hukuki bir kategori değil; küçük bir kafe de büyük bir kafe de aynı ruhsat, kayıt ve belgelerle açılıyor.

Belgeleri değiştiren şey büyüklük değil konsept: alkol, nargile, müzik ve tapuda mesken olarak kayıtlı bir dükkân. Butik kafeler çoğu zaman apartman altlarında açıldığı için kat malikleri kararı, en sık karşılaşılan ek belge oluyor.

Sık Sorulan Sorular

Küçük bir kafe açmak için neler gerekli?

Vergi kaydı, esnaf sicili kaydı, belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı, tarım müdürlüğünden gıda işletmesi kayıt belgesi ve çalışan herkes için hijyen eğitimi belgesi. Personel varsa SGK bildirgeleri eklenir. Açılış günü kapıda basılı fiyat listesi ve masalarda liste veya QR kod bulunmalı.

Cafe ruhsatı kaç günde çıkar?

Alkol ve nargile sunmayan bir kafe için ruhsat beyan esasına göre, başvuru formu eksiksizse aynı gün veriliyor. Belediye bir ay içinde denetim yapıyor. Alkol veya nargile varsa kolluk görüşü alınıyor ve süreç bir aya kadar uzayabiliyor.

Kafe açmak için polis izni gerekir mi?

Sade bir kafe için hayır. Kolluk görüşü yalnızca umuma açık istirahat ve eğlence yerleri için alınıyor; kafe bu kapsama alkol satıyorsa, nargile sunuyorsa veya kahvehane ya da kıraathane olarak ruhsat alıyorsa giriyor.

Devren alınan kafenin ruhsatı yeni sahibine geçer mi?

Kendiliğinden geçmez. Faaliyet, alan ve adres aynı kalıyorsa devralan kişinin başvurusuyla mevcut dosya üzerinden yeni işletmeci adına ruhsat tekrar düzenlenir. Gıda işletmesi kayıt belgesi için de işletmeci değiştiğinde üç ay içinde yeniden başvurmanız gerekir.

Kafede QR menü zorunlu mu?

Hayır. QR kod yalnızca masadaki fiyat listesinin yerine kullanılabilen bir seçenek. Kapıdaki fiyat listesi her zaman basılı olmalı ve misafir isterse masada da basılı liste verilmeli.

Apartman altındaki dükkânda kafe açılır mı?

Açılır, ama dükkân tapuda mesken olarak kayıtlıysa kat malikleri kurulunun oy birliğiyle izin vermesi gerekir. Tapuda dükkân veya işyeri olarak kayıtlı bağımsız bölümlerde bu şart yoktur.

Kaynaklar

• İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik, güncel metin (mevzuat.gov.tr)
• Resmî Gazete, 9 Eylül 2025, sayı 33012: 10380 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, basit usul kapsamı
• Gıda işletmesi kayıt prosedürü ve istenen belgeler (Tarım ve Orman Bakanlığı)
• Hijyen Eğitimi Yönetmeliği (mevzuat.gov.tr)
• 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• TESK 2026/95 sayılı genelge: içindekiler, alerjen ve enerji bildirimi tarihleri